Szpital polowy Smolna 8 (Instytut Oftalmiczny)powrót

Szpital zorganizowano w Instytucie Oftalmicznym przy ul. Smolnej 8. Liczył ok. 80 łóżek. Pracowali lekarze: Władysław Melanowski, Helena Narbutt, Janina Juraszyńska. 1 sierpnia w szpitalu przebywało 41 chorych. 2 sierpnia ul. Smolna została zajęta przez powstańców, a dzień później – przez Niemców. Zdołano przeprowadzić pacjentów i personel przez przebity mur do klasztoru sióstr Miłosierdzia, gdzie chorych umieszczono w infirmerii (sali przeznaczonej dla chorych). Tego samego dnia budynek Instytutu został podpalony jednocześnie na wszystkich piętrach, mimo to udało się uratować wyposażenie sal operacyjnych, bibliotekę, elektromagnes do usuwania ciał obcych z oczu i zapasy żywności. Ok. 10 sierpnia lekarze i pozostały personel przenieśli się na Pierackiego 10, gdzie urządzono szpital dla rannych, wykorzystując sprzęt wyniesiony ze Smolnej. 5 września w budynku na Pierackiego wybuchł pożar od pocisku zapalającego. 30 ciężko rannych przeniesiono do oficyny, wozowni i garażu, gdzie ułożono ich na podłodze. Trzy dni później do szpitala weszli Niemcy. Placówka przetrwała do 21 września, kiedy to pacjenci i personel zostali ewakuowani przez Wolę na Dworzec Zachodni, a stamtąd do obozu w Pruszkowie. Po 25 września chorych rozmieszczono w szpitalach w Milanówku, natomiast lekarze zorganizowali w Grodzisku przychodnię okulistyczną.